drukuj

Problem z uszkodzonym banknotem

Uszkodzony banknot.

Fot. tom211

Co zrobić, gdy znajdziemy się w posiadaniu uszkodzonego banknotu? Sprawa wydaje się być prosta – udajemy się do banku w celu wymiany. I tu zaczynają się schody…

Okazuje się, że jest zarządzenie Prezesa Narodowego Banku Polskiego z dnia 15 stycznia 2003 roku, które określa sposób postępowania w takim przypadku. Już pierwsze słowa tego zarządzenia nastrajają nas optymistycznie: Banki działające na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej dokonują wymiany zużytych lub uszkodzonych krajowych znaków pieniężnych, jeżeli ich autentyczność nie budzi podejrzeń, a ich cechy umożliwiają rozpoznanie ich wartości nominalnej”. 

 

 

 A jak to wygląda w praktyce? 

 

 Z takim banknotem w ręku udaję się na spacer po gorzowskich bankach. Jest sobota i – o ironio – w Gorzowie są czynne tylko dwa banki (przynajmniej w centrum), pierwszym na mojej liście jest Bank Pekao SA przy Wełnianym Rynku. Czynne są dwie kasy. Pokazuję banknot pani kasjerce. Ogląda go i stwierdza (po zapoznaniu się z jakąś instrukcją), że nie ma 75 proc. banknotu w jednym kawałku i nie kwalifikuje się do wymiany. Zapomina, że wystarczy 45 proc. i można wymienić banknot na połowę jego wartości. Wspominam więc o tym nieszczęsnym zarządzeniu. Pani stwierdza, że ono ich nie obowiązuje. Odsyła mnie do NBP, najbliższy oddział w Szczecinie. Jednak po konsultacji z koleżanką mówi, że gdyby był zabrudzony, podarty, czy popisany to owszem wymieniłaby, ale ja miałem banknot nadpalony – nie kwalifikuje się.

 

 Drugi bank to Lukas w okrąglaku. Patrzą tam na mnie jak na dziwoląga, zdziwieni, zaskoczeni moim pytaniem. - Nie wymieniamy uszkodzonych banknotów w ogóle – pada odpowiedź. No cóż pozostaje mi czekać do poniedziałku. 

 W tym dniu udaję się do GBS przy ul. Pocztowej – odesłano mnie do centrali przy ul. Sikorskiego. Tu widząc w kasie młodą dziewczynę od razu wiedziałem, co usłyszę – odmowę. - Nie wymieniamy banknotów - słyszę, gdy wspominam o zarządzeniu. 

 

 Omijam szerokim łukiem banki komercyjne i udaję się do Pekao SA, ale do I oddziału przy ul. Jagiellończyka. Oczywiście od razu odmowa, ale po konsultacji usłyszałem werdykt – mogę wymienić na połowę wartości. Godzę się.  Lekko przyszło, lekko poszło – banknot był „zdobyczny”. Tylko z szacunku dla oczekujących klientów godzę się na takie rozwiązanie – długa kolejka, czynna tylko jedna kasa. Mógłbym oczywiście zażądać, aby kasjerka wysłała banknot do centrali NBP w celu analizy, ale daję sobie spokój. Mając w pamięci doświadczenia, z którymi zetknąłem się w ostatnich daniach podejrzewam, że i tak moja prośba nie zostałaby zrozumiana. 

 

Z czym miałem do czynienia?                                  

 

Z brakiem profesjonalizmu, ze strachem przed odpowiedzialnością, z nieznajomością przepisów, czy może z kompletną znieczulicą, albo zwyczajnie z wygodnictwem?                                                                                                                                        A może kasjerki otrzymują od swoich przełożonych polecenia sprzeczne z zarządzeniem  Prezesa Narodowego Banku

Powód? Nie zasilają się w NBP, mają swoją centralę, która nie przyjmuje od nich takich banknotów. Dlaczego przyjmuje inaczej zniszczone (?)... To oczywiście nieprawda.  

Zdjęcia

  • Uszkodzony banknot.
tom211
Autor:tom211

Zaloguj się lub utwórz konto, by oceniać

Komentarze
tom211
tom211 śr., 2009-09-30 17:30

...

...

"Pocieszam się zawsze, że gwiazdy, które toną w jeziorze, są niezamieszkane."
Jacek
Jacek śr., 2009-09-30 17:48

Spotkal Pana problem i jak

Spotkal Pana problem i jak sadze nie zostal rozwiazany. Mi przedartego banknotu panie w PKO BP nie bardzo chcialy przyjac mowiac o tym ze to dlugostrwajaca procedura ale cudem albo z litosci wymieniono mi go na nowy wczesniej mowiac ze najlepiej zebym go skleil tasma przezroczysta. Takich poskejanych tasma nie bardzo chca przymowac z kolei sklepy.

Magda
Magda śr., 2009-09-30 18:15

Gazeta Prawna donosi

Odpowiedź: Przepis art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. nr 1, poz. 2 ze zm.), stanowi, że znaki pieniężne, nieodpowiadające wskutek zużycia lub uszkodzenia warunkom ustalonym przez Prezesa NBP, przestają być prawnym środkiem płatniczym na obszarze Rzeczypospolitej i podlegają wymianie.
W myśl art. 34 ust. 2 ustawy o Narodowym Banku Polskim, Prezes NBP określa, w drodze zarządzenia, szczegółowe zasady i tryb wymiany znaków pieniężnych, o których mowa w przepisie art. 34 ust. 1 ustawy o Narodowym Banku Polskim.
Zgodnie z zarządzeniem Prezesa Narodowego Banku Polskiego nr 1/2003 z dnia 15 stycznia 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu wymiany znaków pieniężnych, które wskutek zużycia lub uszkodzenia przestają być prawnym środkiem płatniczym na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.Urz. NBP nr 1, poz. 1 ze zm.), banki działające na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej, dokonują wymiany zużytych lub uszkodzonych krajowych znaków pieniężnych, jeżeli ich autentyczność nie budzi podejrzeń, a ich cechy umożliwiają rozpoznanie ich wartości nominalnej (§ 1 ust. 1 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego).
Wówczas, gdy autentyczność przedstawionych do wymiany zużytych lub uszkodzonych znaków pieniężnych budzi podejrzenia stosuje się zasady i tryb postępowania określone w odrębnych przepisach, jak stanowi § 1 ust. 2 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego.
Zaznaczyć należy, że nie podlegają wymianie monety oraz elementy (rdzeń i pierścień) monet, posiadające ubytki pierwotnej powierzchni (np. przedziurawione, obcięte, opiłowane, poryte), a także o powierzchni zniekształconej poprzez pogięcie (§ 1 ust. 3 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego).
Zgodnie z zarządzeniem Prezesa Narodowego Banku Polskiego, banki wymieniają w pełnej nominalnej wartości zużyte lub uszkodzone znaki pieniężne, z wyłączeniem znaków pieniężnych, o których mowa w § 6 ust. 1 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego, jeżeli odpowiadają następującym warunkom:
1) banknoty:
a) posiadające 100 % pierwotnej powierzchni, w tym również uszkodzone wskutek umieszczenia trwałego napisu, nadruku, rysunku lub innego znaku, a także zabrudzone, poplamione itp.,
b) przerwane na dwie części sklejone ze sobą lub niesklejone, jeżeli obie części pochodzą z tego samego banknotu, nie posiadają ubytków powierzchni w miejscu przerwania i łącznie stanowią 100 % pierwotnej powierzchni,
c) jeżeli zachowały ponad 75 % pierwotnej powierzchni w jednym fragmencie,
2) monety, jeżeli zachowały istotne elementy plastyczne, w tym również uszkodzone wskutek umieszczenia na nich trwałego napisu, rysunku lub innego znaku, a także rozłączone elementy (rdzeń i pierścień) monety tej samej nominalnej wartości (§ 2 ust. 1).
W myśl zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego, części banknotu, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 1 lit. b skleja się w całości na stronie odwrotnej, w obecności osoby, która przedstawiła znaki pieniężne do wymiany, w sposób umożliwiający stwierdzenie 100 % pierwotnej powierzchni. Na stronie przedniej banknotu umieszcza się odręczną adnotację lub odbitkę stempla o treści „100 % wartości nominalnej”, tak aby obejmowała obie części banknotu oraz datę i podpis pracownika banku dokonującego wymiany.
Na przedniej stronie banknotów lub ich części, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 1 lit. c zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego, umieszcza się w obecności osoby, która przedstawiła znaki pieniężne do wymiany odręczną adnotację lub odbitkę stempla o treści „100 % wartości nominalnej” oraz datę i podpis pracownika banku dokonującego wymiany (ust. 3 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego).
Na podstawie § 3 ust. 1 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego, banki wymieniają w połowie nominalnej wartości przedstawione do wymiany części znaków pieniężnych, z wyłączeniem znaków pieniężnych, o których mowa w § 6 ust. 1 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego, jeżeli odpowiadają następującym warunkom:
1) banknoty, jeżeli zachowały od 45% do 75% pierwotnej powierzchni w jednym fragmencie,
2) monety, jeżeli zachował się przynajmniej jeden element (rdzeń lub pierścień) i jego istotne elementy plastyczne.
Na przedniej stronie banknotów, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 1 umieszcza się w obecności osoby, która przedstawiła znaki pieniężne do wymiany odręczną adnotację lub odbitkę stempla o treści „50% wartości nominalnej” oraz datę i podpis pracownika banku dokonującego wymiany, jak stanowi § 3 ust. 2 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego.
Wymienione banknoty lub ich części, o których mowa w § 2 włączane są do paczek banknotów zniszczonych o tym samym nominale, jak określa § 4 ust. 1 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego.
Natomiast wymienione przez banki części banknotów, o których mowa w § 3 sklejane są w pełne banknoty i włączane do paczek banknotów zniszczonych o tym samym nominale. Dopuszcza się łączenie dwóch dowolnych części pochodzących z banknotu o tej samej wartości nominalnej (§ 4 ust. 2 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego).
Wymienione przez banki monety oraz elementy (rdzeń lub pierścień) monet, o których mowa w § 2 i 3 kompletowane są w monety o tej samej nominalnej wartości i pakowane do woreczków z monetami zniszczonymi. Dopuszcza się kompletowanie dwóch takich samych elementów monety jednego nominału (§ 4 ust. 3 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego).
Banki mają obowiązek przyjmowania banknotów i monet przedstawionych do wymiany, z wyłączeniem znaków pieniężnych, o których mowa w § 6 ust. 1, które nie odpowiadają warunkom określonym w § 2 ust. 1 lub § 3 ust. 1 w celu przekazania ich do wymiany do Centrali NBP, o czym stanowi § 5 ust. 1 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego.
Osoba przedstawiająca znaki pieniężne do wymiany otrzymuje jako pokwitowanie odcinek „C” „Wniosku o wymianę zużytych lub uszkodzonych znaków pieniężnych”, którego wzór stanowi załącznik nr 1 do zarządzenia, jak określa § 5 ust. 2 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego.
Z kolei przyjęte do wymiany znaki pieniężne, wraz z odcinkiem „A” wniosku, o którym mowa w § 5 ust. 2 banki przesyłają do Centrali NBP bezpośrednio lub za pośrednictwem oddziałów okręgowych NBP (§ 5 ust. 3 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego).
Przyjęcie od banków znaków pieniężnych, o których mowa w § 5 ust. 3, oddziały okręgowe NBP potwierdzają na Pokwitowaniu, którego wzór stanowi załącznik nr 3 do zarządzenia (§ 5 ust. 4 zarządzenia).
Zgodnie z § 6 ust. 1 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego, znaki pieniężne, które posiadają cechy wskazujące, że uległy uszkodzeniu w wyniku zadziałania zabezpieczeń zainstalowanych w pojemnikach specjalistycznych lub urządzeniach zabezpieczonych elektronicznie służących do transportu i przechowywania znaków pieniężnych, przyjmowane są do wymiany wyłącznie w oddziałach okręgowych NBP.
Zarządzenie Prezesa Narodowego Banku Polskiego określa, że oddziały okręgowe NBP zawiadamiają niezwłocznie właściwą terytorialnie komendę wojewódzką policji o przedstawieniu do wymiany znaków pieniężnych, o których mowa w § 6 ust. 1. Wzór zawiadomienia stanowi załącznik nr 2 do zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego.
Co istotne, znaki pieniężne przyjmowane są do wymiany w trybie § 5 ust. 2 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego.
W § 6 ust. 4 zarządzenia, określono, że oddziały okręgowe NBP dokonują wymiany znaków pieniężnych, o których mowa w ust. 1, zgodnie z § 2 ust. 1 lub § 3 ust. 1 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego.
Znaki pieniężne, które nie odpowiadają warunkom określonym w § 2 ust. 1 i § 3 ust. 1 oddziały okręgowe NBP przekazują do wymiany do Centrali NBP.
W myśl § ust. 7 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego, Centrala NBP wymienia banknoty oraz monety według następujących zasad:
1) banknoty:
a) w 100% nominalnej wartości, jeżeli zostanie stwierdzone ponad 75% pierwotnej powierzchni banknotu,
b) w 50% nominalnej wartości, jeżeli zostanie stwierdzone od 45% do 75% pierwotnej powierzchni banknotu,
2) monety w pełnej wartości nominalnej oraz rozłączone elementy (rdzeń lub pierścień) monet w połowie wartości nominalnej.
Wymiana znaków pieniężnych, o których mowa w § 6 ust. 1 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego przez oddziały okręgowe NBP oraz Centralę NBP jest dokonywana po upływie 14 dni od dnia otrzymania przez nie zwrotnego poświadczenia odbioru przez kwp zawiadomienia wskazanego w § 6 ust. 2, o czym stanowi § 8 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego.
Centrala NBP przekazuje równowartość wymienionych znaków pieniężnych do banków lub oddziałów okręgowych NBP które przyjęły znaki pieniężne do wymiany, co określa § 9 ust. 1 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego.
Natomiast § 9 ust. 2 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego, stanowi, że banki lub oddziały okręgowe NBP zobowiązane są zawiadomić osobę, która przedstawiła znaki pieniężne do wymiany, o wyniku dokonanej wymiany, przesyłając jej odcinek „D” wniosku, o którym mowa w § 5 ust. 2 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego i wypłacić jej lub przekazać na wskazany przez nią rachunek kwotę przekazaną przez Centralę NBP lub przekazać odmowę dokonania wymiany wraz z uzasadnieniem.
Na podstawie § 10 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego, niewymienione przez Centralę NBP banknoty i ich fragmenty oraz monety i ich elementy (rdzeń i pierścień) podlegają zwrotowi osobie, która przedstawiła znaki pieniężne do wymiany, wraz z zawiadomieniem o odmowie dokonania wymiany i jej uzasadnieniem.
Natomiast w myśl § 11 zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego, zużyte lub uszkodzone znaki pieniężne, będące w obiegu przed dniem 1 stycznia 1995 r. podlegają wymianie na złote, na zasadach określonych w zarządzeniu, w terminie i według stosunku ustalonego w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. o denominacji złotego.

gonia
gonia śr., 2009-09-30 18:22

Ale się napracowałaś, Magdo!

@Magda:

Ale się napracowałaś, Magdo!

gonia
Magda
Magda śr., 2009-09-30 18:16

Jaśniej

Każdy obywatel powinien szanować swoje pieniądze – banknoty i monety. 2. Jeżeli znalazłeś się w posiadaniu zniszczonych pieniędzy, zobacz w jaki sposób są one zniszczone, żebyś wiedział jak masz z nimi postępować. 3. Banknoty, które uległy zniszczeniu w wyniku pożaru lub zawilgocenia (zbutwiałe) należy szczególnie odpowiednio zabezpieczyć, żeby nie powodować większych ubytków ich pierwotnej powierzchni. Banknoty porwane lub posiadające małe ubytki pierwotnej powierzchni należy odpowiednio zabezpieczyć – w kopercie lub podkleić taśmą. Tak zabezpieczonych pieniędzy nie należy uważać za stracone. Możesz zgłosić się do każdego banku na obszarze Polski w celu dokonania ich wymiany. 4. Banki dokonują wymiany na podstawie zarządzenia Prezesa Narodowego Banku Polskiego Nr 1/2003 z dnia 15 stycznia 2003 r. (z późniejszymi zmianami) w sprawie szczegółowych zasad i trybu wymiany znaków pieniężnych, które wskutek zużycia lub uszkodzenia przestają być prawnym środkiem płatniczym na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. Urz. NBP Nr 1, poz.1). 5. Jeżeli banknoty lub monety spełniają warunki określone w zarządzeniu, bank dokona ich wymiany. Znaki pieniężne, które nie mogą być wymienione bezpośrednio, bank za twoją zgodą przyjmie wypełniając wniosek zgodnie z zarządzeniem i prześle do Centrali Narodowego Banku Polskiego w celu dokonania wymiany. 6. Centrala Narodowego Banku Polskiego dokonuje wymiany zniszczonych znaków pieniężnych, jeżeli spełniają warunki określone w zarządzeniu lub zwraca klientowi niewymienione ich części (fragmenty) nie pobierając żadnych opłat.
Źródło: www.nbpnews.pl

Magda
Magda śr., 2009-09-30 18:25

Kiedyś latałam z 200 zł od

Kiedyś latałam z 200 zł od banku do banku w końcu mi wymienili ale co nachodziłam się to moje :))

tom211
tom211 śr., 2009-09-30 19:02

Znam dobrze te teksty,

Znam dobrze te teksty, przesiedziałem nad nimi cały weekend, ale myślę, że panie w bankach o zarządzeniu Prezesa NBP nic nie wiedzą. O tym zresztą pisałem...

"Pocieszam się zawsze, że gwiazdy, które toną w jeziorze, są niezamieszkane."
Przemysław
Przemysław śr., 2009-09-30 21:01

Banku NBP nie mamy gdyby był

@tom211:

Banku NBP nie mamy gdyby był to by było po problemie.

Przemek
malwina
malwina śr., 2009-09-30 19:17

Ciekawa sprawa. Nie

Ciekawa sprawa. Nie wiedziałam, że jest problem z wymianą uszkodzonych banktotów. Niepotrzebnie chyba odpuściłeś godząc się na połowę kasy.

Wszystkiego dobrego:-)) Malwina Wierzbicka
Thomas
Thomas sob., 2009-10-03 15:40

Nie mozna wymienic

Nie mozna wymienic obywatelowi a potem niech sie bank martwi co ze zniszczonym? Nic a nic nie rozumiem. Dla mnie to biurokracja

Pozdrawiam z NJ USA - Thomas - Tomasz R.