Ciekawe miejsca w Lubuskiem - biblioteka poaugustiańska w Żaganiu

Bez pośpiechu podchodzić do regałów, móc choć dotknąć grzbietów stareńkich wolumenów, zasiąść w rogu pokoju na podniszczonym zydlu i chłonąć atmosferę otoczenia...
Najlepiej chłonąć tę atmosferę z książką „Imię róży" na kolanach. Klimatyczne wnętrze przywołuje na myśl średniowieczny klasztor i pewnie nikt by się nie zdziwił, gdyby znienacka w otwartych drzwiach pojawił się sam...Sean Connery jako Wilhelm z Baskerville.

Żagańska pozakonna biblioteka to dobre miejsce dla moli książkowych (tych dwunożnych oczywiście). Wkraczając do jej wnętrza, cofamy się w czasie o ponad dwieście lat. Wszak cały jej wystrój i wyposażenie pochodzą z połowy XVIII wieku.
Powstała przy klasztorze kanoników regularnych św.Augustyna w Żaganiu i to już w XIII wieku. Początkowo książki przechowywano w zakrystii, potem (XIV w.) w specjalnej szafie bibliotecznej, w końcu - dla imponującego zbioru manuskryptów zbudowano specjalne pomieszczenie. Biblioteka rozwijała się prężnie aż do wielkiego pożaru w 1730 r. To właśnie on spowodował, że musiała przejść gruntowny remont. Wnętrze zostało więc zmodernizowane i przebudowane w stylu barokowym. Oprócz nowych regałów pojawiły się wtedy na sklepieniu freski namalowane przez śląskiego malarza Wilhelma Neunhertza.

Po sekularyzacji klasztoru w roku 1810 wszystkie jego dobra przeszły na własność państwa pruskiego. 10 tys. woluminów także. Różne musiały być losy księgozbioru, skoro dziś liczy raptem (aż) 2000 cennych ksiągi starodruków. Są wśród nich inkunabuły (to takie najwcześniejsze druki naśladujące rękopisy, które powstały jeszcze przed 1501 r.), są i autentyczne manuskrypty, a nawet fragment Biblii z VIII w.

Każdy czas spędzony w tym pomieszczeniu wydaje być się zakrótki. Pięknie oprawione książki, stojące równiutko na półkach, dwa biblioteczne globusy, które zapewne służyły kiedyś Keplerowi (jeden przedstawia Ziemię, na drugim można oglądać gwiezdne konstelacje), barwne polichromie... nie ma żadnych wątpliwości, że oto przebywa się w naprawdę cennym wnętrzu.

Co tu dużo mówić. Cały Zespół Poaugustiański potrafi autentycznie zachwycić. Jest monumentalny i choć wielokrotnie przebudowywany, nadal gotycko surowy. Po opuszczeniu biblioteki warto jeszcze odwiedzić ekspozycję muzealną znajdującą się w nietypowym miejscu, bo w emporze kościoła, nad zakrystią. To tam widziałam po raz pierwszy dwustronny krzyż procesyjny ( z jednej strony Chrystus Ukrzyżowany, ale z drugiej Matka Boska z Dzieciątkiem). I tam też – w szklanych szkatułach – wystawiono na widok publiczny relikwie męczenników: Chrystianusa i Theodatusa.

Kto choć raz był w Żaganiu, wie, że nie są to jedyne interesujące miejsca do odwiedzenia. Jednodniowa wizyta, to chyba jednak za mało. Z pewnością wybierzemy się tam ponownie, a wtedy może uda się zrobić nieco zdjęć. Z tych, które wyszperałam w domowym archiwum nie jestem zadowolona.